تبلیغات
روانشناسی اجتماعی - معرفی کتاب
انسان مولود شرایط نیست.شرایط مخلوق انسان است

معرفی کتاب

شنبه 7 شهریور 1388 07:53 بعد از ظهر

نویسنده : ر.ع
ارسال شده در: روانشناسی اجتماعی ،

روانشناسی اجتماعی- الیوت آرونسون- حسین شكركن- رشد- چاپ اول از ویراست هشتم، 1382، 566 صفحه500 نسخه، 4500 تومان

معرفی نویسنده

الیوت آرونسون (۱) یكی از برجسته‏ترین روانشناسان اجتماعی معاصر و استاد ممتاز دانشگاه كالیفرنیا، سانتاكروز، در اجلاس آگوست انجمن روانشناسی امریكا، جایزة پرافتخار فعالیت علمی 99-1998 را از آن خود ساخت. این جایزه كه به آن «جایزه نوبل روانشناسی» اطلاق می‏شود، عالیترین تقدیری است كه از روانشناسان به پاس پژوهشهایشان در عرصة زندگی به عمل می‏آید. دریافت‏كنندگان پیشین این جایزه پیاژه، راجرز، اسكینر و فستینگر بوده‏اند.

اولین كار تجربی آرونسون به عنوان دانشجوی دورة لیسانس، در زمرة پژوهشهای كلاسیك در زمینة
خود- توجیه‏گری قرار گرفت و نظریة تقویت را به چالش كشید. آرونسون نظریة اولیة فستینگر در باب ناهماهنگی شناختی را با نشان دادن نقش خود ـ پنداشت، اصلاح كرد، و كانون توجه روانشناسان اجتماعی را از رفتاری‏نگری و پویایی گروه به سمت بازتاب نقش خود در پدیده‏های اجتماعی، جا به جا كرد.

از افتخارهای دیگر آرونسون می‏توان به انتخاب وی از سوی «آكادمی علوم و هنر امریكا» و دریافت جایزة فعالیت برجستة علمی از «جامعة روانشناسی اجتماعی تجربی» اشاره كرد. در سال 1980، وی به عنوان اولین روانشناس در تاریخ انجمن روانشناسی امریكا، دو جایزة استاد برجسته و پژوهشگر برجسته را دریافت كرد. وی همچنین بورس افتخاری گوگنهایم، جایزة ویژه پژوهشی «انجمن پیشبرد علوم امریكا»، و جایزة استاد برجستة «انجمن فارغ‏التحصیلان دانشگاه كالیفرنیا، سانتاكروز» را از آن خود كرد. كتاب درسی او تحت عنوان «حیوان اجتماعی» در سطح وسیعی مورد تقدیر قرار گرفت و در سال 1973، جایزة «رسانة ملّی» را كه بسیاری خواهان تصاحب آن هستند، دریافت كرد. این كتاب در زمرة معروفترین كتابهای درسی در زمینة روانشناسی اجتماعی است و به پانزده زبان ترجمه شده است.

پژوهشهای آرونسون، از ناهماهنگی شناختی تا تعامل بین فردی، همواره به مسائل اجتماعی زمان خود معطوف بوده‏اند. آخرین كتاب وی «جایی برای نفرت باقی نخواهد ماند: آموزش شفقت پس از كلمباین»، تحلیلی است بر كشتاری كه در دبیرستان كلمباین، در سال 1999 به وقوع پیوست.

آرونسون در 1954 از دانشگاه برندیس درجة لیسانس، در 1956 از دانشگاه وسلین درجة فوق‏لیسانس، و در 1959 از دانشگاه استنفورد درجة دكتری روانشناسی را دریافت كرد. وی كار آموزش را در 1959 در دانشگاه هاروارد آغاز كرد، در 1962 به دانشگاه مینه‏سوتا و سپس در 1965 به دانشگاه تگزاس رفت. وی از 1974 تاكنون در دانشگاه كالیفرنیا، سانتاكروز به فعالیت علمی اشتغال دارد.

مروری بر اثر

كتاب شامل پیشگفتار مؤلف، نه فصل، فهرست منابع، نمایة اسامی افراد، نمایة موضوعی، واژگان توصیفی و دو واژه‏نامه (فارسی ـ انگلیسی و انگلیسی ـ فارسی) است.

مترجم و مؤلف به ترتیب در پیشگفتارهای خود، ویژگیهای خاص كتاب را برشمرده‏اند.

فصل اول، مدخلی برای طرح مفاهیم روانشناسی اجتماعی است كه در فصول بعد پی گرفته خواهند شد.

در فصل دوم، همرنگی ] همنوایی[ به منزلة یك مفهوم پیچیده و متناقض در روانشناسی اجتماعی، مورد بحث قرار گرفته است. در این زمینه، چند مفهوم (انگیزشهای ممكن برای همرنگی، سه گونه پاسخ به نفوذ اجتماعی) تعریف، و شماری از مطالعه‏های پژوهشی مهم و جالب (مانند مطالعه‏های مشهور اش و میلگرام) ارائه شده‏اند.

فصل سوم، در پی شناسایی شرایطی است كه در خلال آنها، افراد برای مجاب شدن آمادگی پیدا می‏كنند. سه عامل كلیدی مجاب‏سازی؛ یعنی، ویژگیهای منبع ارتباطی، ماهیت پیام، و ویژگیهای مخاطبان در این فصل تشریح شده‏اند.

ما تلاش می‏كنیم عقاید و ادراكهایی را كه از پیش داشته‏ایم، حفظ كنیم. بسیاری از گرایشهای شناختی از این محافظه‏كاری حمایت می‏كنند. فصل پنجم بسیاری از این گرایشها را معرفی كرده است. همچنین در این فصل در مورد ارزش و بهای این گرایشها برای انسان بحث شده است. افزون بر این، در این فصل فرایند بازسازی در حافظه مورد بحث قرار گرفته است.

ناهماهنگی شناختی نظریه‏ای قدرتمند از انگیزش انسانی است كه چگونگی توجیه امور و چرایی تغییر باورها و بازخوردها را تبیین می‏كند. در فصل پنجم نظریة ناهماهنگی شناختی توصیف شده و با ارائه مثالهایی نشان داده شده است كه چگونه می‏توان رفتارهای به ظاهر غیرعقلانی افراد را از طریق این نظریه درك كرد. موضوعهای تصمیم‏گیری، رفتار اخلاقی، و بیرحمی، در بافتار ناهماهنگی شناختی، نقش توجیه درونی و بیرونی، و چگونگی اثر حرمت خود بر فرایند خود ـ توجیه‏گری، در این فصل مورد تحلیل قرار گرفته‏اند.

آیا پرخاشگری گرایشی غریزی است یا رفتاری است كه آموخته می‏شود؟ فصل ششم تلاشی است برای پاسخگویی بدین پرسش، از خلال طرح افكار شماری از فیلسوفان و نظریه‏های پاره‏ای از روانشناسان و پژوهشگران، مفاهیم پالایش و ناكامی، جنبه‏های یادگیری پرخاشگری، و شیوه‏های تقلیل خشونت (شامل تنبیه، پاداش و تحول همدردی) از دیگر موضوعهای مورد بحث در این فصل هستند.

فصل هفتم به جنبه‏های مهم پیشداوری اختصاص یافته است. ماهیت پایدار افكار قالبی و پیشداوریها از خلال طرح جنسیت‏نگری و نژادگرایی، برجسته شده‏اند و استلزامهای گستردة این فرایندهای فكری معیوب مورد مداقه قرار گرفته‏اند. تعارض اقتصادی، پرخاشگری جا‏به‏جا شده، حفظ تصور خود، پیشداوری سرشتی و همنوایی با هنجارهای اجتماعی، به عنوان پنج علت اساسی پیشداوری معرفی شده‏اند. در پایان فصل چند ساز و كار تقلیل پیشداوری، مانند اختلاط نژادی، تماس هم‏مرتبه و تعامل مشاركتی، مورد بحث قرار گرفته‏اند.

در فصل هشتم، از خلال طرح چندین نظریه و ارائه برخی مطالعه‏های پژوهشی، باورهای عمومی در باب دوست داشتن و عشق ورزیدن، تحلیل شده‏اند. شماری از جنبه‏های كلیدی روابط عاشقانه و نقش عمدة ارتباط اثربخش در حفظ روابط شخصی نزدیك نیز به بحث كشیده‏ شده‏اند.

در فصل پایانی (نهم)، به موضوعهای متعددی كه با پژوهش در زمینة روانشناسی اجتماعی ارتباط می‏یابند، از قبیل، طراحی آزمایشها و ملاحظه‏های اخلاقی، پرداخته شده است. این فصل با شرح روش علمی و معرفی مبسوط فواید تجارب آزمایشگاهی، جنبه‏های هنرمندانة مطالعه‏های تجربی را برجسته كرده است.

برجستگی اثر

كتاب «حیوان اجتماعی» كه ترجمة فارسی آن با عنوان «روانشناسی اجتماعی» انتشار یافته است، از معتبرترین كتابهای درسی روانشناسی اجتماعی در سطح بین‏المللی است. اثر، از آغاز تا پایان، در بسط موضوعهای روانشناسی اجتماعی، خواننده را در جهت اتخاذ تفكر تحلیلی برمی‏انگیزد. هر فصل با طرح مثالهای ساده و ملموس اجتماعی آغاز می‏شود تا بتدریج با طرح پرسشهایی، پیچیدگی مسایلی كه در نگاه نخست ساده می‏نمودند، آشكار ‏شود. آنگاه، پاسخهایی از خلال مطالعه‏های پژوهشی ارائه می‏شوند كه در اغلب موارد یكدیگر را از میدان می‏رانند. بدین ترتیب خواننده در می‏یابد كه در بستر اصلی‏ترین نظریه‏های روانشناسی اجتماعی در حركت بوده است.

سازماندهی فصول كتاب منطقی و به گسترة موضوعها انسجام قابل قبولی بخشیده است. محتوای كتاب با یافته‏های جدید پژوهشی به روز شده و بر ارزش تحلیلهای نظری افزوده است. نثر روان و سادة مؤلف و مترجم اثر را جذاب نموده است.

نمایة اسامی افراد، نمایة موضوعی و دو واژه‏نامه (فارسی ـ انگلیسی و انگلیسی ـ فارسی)، كمك سودمندی برای خوانندگان به شمار می‏رود.

در چاپ جدید كتاب معادلهای مناسبتری انتخاب شده‏اند. پاره‏ای معادلها پیشنهاد می‏شوند: دلبستگی به جای وابستگی برای attachment، فكر قالبی به جای قالب فكری برای stereotype، فزون‏كنش به جای بیش‏فعال برای hyperactive، آزارگر به جای مردم‏آزار برای sadist، نظامدار به جای منظم برای systematic، فرا ـ موقعیتی به جای همه‏ موقعیتی برای trans-situational، روان‏گسستگی به جای روان‏پریشی برای psychosis، روان‏گسسته به جای روان‏پریش برای psychotic.

سخن آخر

پیش از این انتظار می‏رفت كه دكتر شكركن به ترجمة ویراستهای جدید كتاب توفیق یابد. اكنون این اقدام مبارك صورت پذیرفته است. مدرسان و دانشجویان از این پس می‏توانند از یك منبع درسی ارزشمند بهره‏مند شوند. باید منتظر بود تا ویرایش نهم كتاب كه با برخی از مطالب جدید (تحلیل روانشناختی اجتماعی عاملین یازده سپتامبر و واقعة كلمباین) در 2004، به چاپ رسیده است، به اهتمام مترجم در اختیار خوانندگان مشتاق قرار گیرد.

گزیده‏ای از آثار آرونسون:

· Aronson, E. (1972, 1976, 1980, 1984, 1988, 1992, 1995, 1999, 2003). The social animal. New York: Worth/Freeman. (Translated into 14 foreign languages).

· Aronson, E., Wilson, T. & Akert, R. (2004). Social Paychology. N. J.: Prentice/Hall.

· Aronson, E. & Pratkanis, A.R. (2001). Age of propaganda. New York: Henry Holt.

· Aronson, E. (2000). Nobody left to hate: Teaching compassion after columbine. New York: Henry Holt.

· Aronson, E. & Patnoe, SH. (1997). Cooperation in the classroom: The jigsaw method. New York: Longman.

· Aronson, E. & Pratkanis, A. R. (1993). Social psychology: The most outstanding research. Volumes 1,2 & 3. London: Elgar lmtd.

· Aronson, E., Ellsworth, P., Carslmith, J.M. & Gonzales, M. (1990). Methods of research in social psychology. New York: McGraw-Hill.

· Aronson, E. & Pines, A. (1988). Career burnout. New York: Free Press.

· Aronson, E. & Lindzey, G. (1985). The handbook of social psychology (3rd edition). New York: Random House.




دیدگاه ها : نظرات
آخرین ویرایش: شنبه 7 شهریور 1388 08:17 بعد از ظهر